Beeldverhaal
Dit eiland kan niet zelf overleven
11 februari 2026
Robin Braam
Student Minor Journalistiek en Nieuwe Media 2025-2026.

Het Waddeneiland Griend is erg bijzonder. Het is een belangrijke broedplaats voor veel vogelsoorten, maar kan alleen blijven bestaan door menselijke ingrepen. Het eilandje wordt namelijk langzamerhand opgeslokt door de Waddenzee.

Het sluiten van het laatste deel van de Afsluitdijk in 1932. (CC BY-SA 4.0).

Dit proces begon als gevolg van het afsluiten van de Zuiderzee met de Afsluitdijk in 1932. Deze gebeurtenis had catastrofale gevolgen voor Griend, dat sindsdien voorgoed begon te krimpen.

Kaart uit 1926 van de Waddenzee vóór de Afsluitdijk. Griend is te zien onder Terschelling. (CC0).

Voordat de Afsluitdijk werd aangelegd, was er namelijk sprake van een natuurlijk proces waarbij Griend aan de ene kant door erosie afsleet, maar aan de andere kant van het eiland door afzetting van sedimenten juist bijgroeide. Toen de Afsluitdijk er eenmaal was, veranderde de stroming in de Waddenzee. Als gevolg daarvan bleef het proces van afslijten bestaan, terwijl het bijgroeien stopte. Daardoor begon het eiland te krimpen, doorgaans met tientallen meters per jaar.

Het opspuiten van zand, ook wel zandsuppletie genoemd. Foto: Vincent van Nesselrooij (CC BY-SA 3.0).

Om dit belangrijke vogeleiland te beschermen, vonden er vanaf 1939 met enige regelmaat grootschalige ingrepen plaats op initiatief van de Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten in Nederland. Er werden onder andere dijken aangelegd en zandsuppleties uitgevoerd, maar telkens verdwenen grote delen van het eiland na enige tijd wederom in zee.

De meest recente ingreep door Natuurmonumenten vond plaats in 2016, vlak na het opnemen van de bovenstaande video. De verwachting is niet dat Griend daarmee definitief gered is, maar wel dat het eilandje het lang genoeg kan volhouden totdat in de komende decennia nieuwe inzichten in de ecologische wetenschap kunnen worden ontwikkeld om dit dynamische gebied te doorgronden.

11 februari 2026 |
Robin Braam
Student Minor Journalistiek en Nieuwe Media 2025-2026.