Afgelopen dinsdag 8 maart was het Internationale Vrouwendag. Daarom is deze week dé uitgelichte kans om weer eens wat aandacht te besteden aan het feminisme. Hoe ontwikkelde het feminisme zich in Nederland? En is de ontwikkeling nog steeds gaande? Dit artikel neemt je mee de geschiedenis in.
De Britse Mary Wollstonecraft publiceerde in 1792 het boek Pleidooi voor de rechten van de vrouw. Zij wordt daarom door velen aangewezen als de stichter van het feminisme.
Het begin
De Eerste Feministische Golf begon in 1870 en duurde tot ongeveer 1920. Tijdens de Eerste Golf stonden voornamelijk het vrouwenkiesrecht en de toelating van vrouwen tot het hogere onderwijs centraal. Aletta Jacobs en Wilhelmina Drucker worden als de twee boegbeelden van deze strijd om gelijke kansen gezien.
De strijd om het kiesrecht leidde tot de oprichting van de ‘Vereeniging voor Vrouwenkiesrecht. Wilhelmina Drucker was de initiatiefneemster van dit project. Maar het was niet de enigste vereniging die werd opgericht. Ook was er de ‘Nederlandsche bond voor Vrouwenkiesrecht’ en in Engeland kwamen de vrouwen onder de naam ‘Suffragettes’ in actie.
De ene vereniging was radicaler dan de ander. Zo dachten de suffragettes dat ze het hard moesten aanpakken. Zij ketenden zichzelf vast aan een hek en als ze opgepakt werden, gingen ze in de gevangenis in hongerstaking.
In 1919 werd het grote doel van de feministische beweging bereikt. Vrouwen in Nederland kregen algemeen kiesrecht en ook in veel andere landen kregen vrouwen het recht om te stemmen.
De tweede feministische golf
In de jaren 60 van de vorige eeuw kwam de Tweede Feministische Golf van de grond. Dit keer was het doel: het bereiken van sociale en seksuele gelijkheid. Een belangrijke beweging die zich met dit doel bezighield waren de Dolle Mina’s. Deze feministische actiegroep werd opgericht door Joke Smit en ontstond na het artikel Het onbehagen bij de vrouw dat zij schreef.
De Dolle Mina’s pleitte onder meer voor abortus en gebruikte daarbij de beroemde leus ‘Baas In Eigen Buik.’ Door de vele acties kwam er in 1984 een wet die abortus legaliseerde. Ook konden vrouwen er vanaf toen voor kiezen om BOM-vrouw(Bewust Ongehuwde Moeder) te worden en gingen er meer vrouwen studeren. Als kers op de taart trad de Wet Gelijke Behandeling in werking. Dit betekende dat er geen verschil meer mocht worden gemaakt tussen vrouwen en mannen bij, bijvoorbeeld, sollicitaties.
Het feminisme vandaag de dag
Ook vandaag de dag zijn er nog steeds feministen actief. Vooral eind 2017 bloeide het feminisme door de Me Too-beweging weer op. Deze beweging zette het seksueel misbruik op de kaart en pleitte ervoor dat de schuld van het misbruik niet bij het slachtoffer ligt, maar bij de dader. Op dit moment kunnen we stellen dat de #MeToo beweging ervoor gezorgd heeft dat slachtoffers het misbruik eerder durven te melden. Ook zijn er meer meldpunten voor seksueel overschrijdend gedrag ontstaan.
In 2017 vond de eerste Women’s March plaats, dit gebeurde vlak na de inauguratie van voormalig president Donald Trump. Deze mars pleit voor gelijke rechten voor vrouwen. Sindsdien vindt de demonstratie in Nederland elk jaar plaats op de Dam in Amsterdam en lopen er duizenden mensen mee.
Senna (21) was erbij en vertelt haar redenen om dit jaar mee te lopen. “Het is nog steeds zo dat er sprake is van kansongelijkheid tussen mensen. Vooral witte mannen zitten vaak in de bevoordeelde positie. Ze krijgen makkelijker een baan én er wordt vaker naar hun mening geluisterd. Vrouwen of mensen van kleur hebben minder kansen en dat moet anders vind ik.”
Het feminisme in Nederland begon dus rond 1870 en nu, ruim 150 jaar, later is het nog steeds niet afgerond. “Zolang niet iedereen op alle vlakken gelijk is, blijf ik actievoeren en meelopen met de Women’s March”, aldus Senna.