Zedelijk gedrag binnen de Katholieke Kerk is iets wat de gemoederen al eeuwen bezighoudt: van spottende gravures van priesters die seksuele handelingen verrichten met biechtelingen tot een recent Frans onderzoeksrapport over misbruik binnen de Katholieke Kerk. Vandaag de dag hebben we helaas nog steeds niet afgerekend met seksueel overschrijdend gedrag binnen deze kerkelijke kringen. Kijk hier naar hoe dit misbruik zich door de jaren heen heeft ontwikkeld.
Uit een rapport van een Franse onderzoekscommissie is gebleken dat tussen 1950 en 2020 naar schatting 330.000 kinderen seksueel misbruikt zijn binnen de Rooms-Katholieke Kerk in Frankrijk, komt in 2021 naar buiten. Dit is 4 procent van de gevallen van seksueel misbruik in Frankrijk in die periode. Dit rapport verscheen nadat eerder bekend werd dat er van de priesters en andere religieuze figuren binnen de Franse Rooms-Katholieke Kerk tussen 1950 en 2020 zo’n drieduizend pedoseksueel waren.
Wijdverspreid fenomeen
De cijfers zijn schokkend, maar helaas niet verbazend. Door de zoekterm ‘misbruik Katholieke Kerk’ te gebruiken, stuit je al op een aparte Wikipediapagina gewijd aan het seksueel misbruik binnen de Rooms-Katholieke Kerk. Het misbruik binnen deze kring is dus grootschalig en veelvoorkomend.
Hoe de priester van zijn voetstuk viel
De priester als man van God en de verkondiger van het woord van God is echter al decennia geleden van zijn voetstuk gevallen. Aanhoudende beschuldigingen van (seksueel) misbruik en ander wangedrag zorgden ervoor dat het probleem van incidenteel naar structureel verschoof.
Hieronder is een overzicht te zien van belangrijke evenementen rondom de openbaring van deze schandalen en de verschenen rapporten over dit misbruik.
Misbruik in Nederlandse Katholieke Kerken
Van alle buitenlandse rapporten die verschenen zijn over dit misbruik, is er ook een Nederlandse variant. Zoals op de tijdlijn te zien is, is in 2010 is een overzicht naar buiten gebracht van Nederlandse bisschoppen en kardinalen die hieraan hebben bijgedragen. De woordvoerster van de Rooms-Katholieke Kerk in Nederland reageert hierop dat deze cijfers ‘’in grote lijnen kloppen’’. Dit rapport in 2010 wordt als een kantelpunt gezien en is de katalysator voor een preventiebeleid: er bestaat nu een gedragscode, het verleden van alle geestelijken wordt onder de loep genomen en zij moeten allemaal in bezit zijn van een VOG.
Monique Braspenning, meldpuntfunctionaris bij het Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag Rooms-Katholieke Kerk (RKK), is het aanspreekpunt voor klachten en vragen omtrent grensoverschrijdend gedrag binnen Katholieke Kerken in Nederland. Bij haar kun je terecht met klachten, vragen of voor psychologische hulp als je slachtoffer van (seksueel) misbruik bent geweest binnen de kringen van de Katholieke Kerk. Zo een meldpunt blijkt vandaag de dag nog nodig te zijn om mensen die te maken hebben gehad met misbruik te ondersteunen.
Preventiebeleid nog niet effectief (genoeg)
Dit blijkt echter niet voldoende te zijn, omdat gevallen van misbruik nog steeds binnenkomen. Dit meldt het Vrouwen Platform Kerkelijk Kindermisbruik (VPKK). Volgens dit platform is misbruik nog steeds niet op alle plekken binnen de Katholieke Kerk in Nederland bespreekbaar, waardoor slachtoffers er nog vaak over zwijgen. Dit zorgt er ook voor dat het kerkelijk gezag van deze kerken niet op de hoogte zijn van het misbruik.
En nu?
Het voortdurende en aanhoudende misbruik in en rondom de Katholieke Kerk is in elk geval iets wat onze gemoederen al tijden bezig houdt. Door alle verschenen rapporten en de media-aandacht is er in elk geval bewustzijn gecreëerd. Het enige wat nu nog nodig is, zijn harde maatregelen om dit misbruik aanhoudend te voorkomen en passende straffen voor de daders. Daarnaast is het belangrijkste openheid rondom dit thema, zodat slachtoffers zich durven te melden bij de kerken in kwestie.
Bent u zelf slachtoffer geweest van (seksueel) grensoverschrijdend gedrag binnen de Katholieke Kerk en wilt u hierover praten? Bel dan naar het Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag RKK (06-24955899) op maandag, woensdag en vrijdag tussen 09:00 en 12:00.